|
Coachen
Vrijwel iedereen kent periodes in zijn/haar werk, waarin het naar je
gevoel niet goed loopt. Je zit niet lekker in je vel, de samenwerking
met je collega's en/of leidinggevende kent fricties, je zingeving
ontbreekt. Vaak lukt het je om deze periodes te boven te komen. Het kan
ook dat je steun of hulp nodig hebt om de tijd te nemen voor jezelf en
je te bezinnen op wat er om je heen en met jezelf gebeurt, je te
focussen op wat werkelijk belangrijk voor je is en hoe je dat vorm wilt
geven in je werk
Een coachingstraject kan je ondersteuning bieden bij deze ontwikkeling.
Meestal spreken we een intake gesprek af, waarin we je doelen
voor het traject vaststellen en de manier bespreken waarop je eraan
wilt gaan werken. Aan het einde van dit gesprek beslissen wij beiden of
we het idee hebben dat er een goede werkrelatie opgebouwd kan worden.
Dan volgen 8 gesprekken en een evaluatiegesprek, dus in het totaal 10
gesprekken.
Dit geeft je de tijd en de gelegenheid om alternatieven voor jezelf te
ontwikkelen en deze uit te proberen in je werksituaties, daarop te
reflecteren en vervolgens verder bij te stellen.
Supervisie
Wanneer je werkzaam bent in een professie die zich richt op
ondersteuning en begeleiding van andere mensen, kan je soms spanningen
voelen tussen wat je beroep aan persoonlijke kwaliteiten vraagt en wat
jij in dienst van je beroepsuitoefening wilt inzetten. Professionele
dilemma's, die min of meer onoplosbaar zijn, en steeds weer terug
komen, kunnen te veel van je gaan vergen. In zo'n situatie kan een
supervisietraject ondersteuning bieden. Hierbij ligt de focus op de
integratie van het professionele handelen (de eisen die vanuit de
professie aan het handelen gesteld worden in de interactie met de
andere mens) en de (on)mogelijkheden en persoonlijke grenzen van jou
als hulpverlener.
In een intakegesprek inventariseren we de thema's of
dilemma's, waar je in de uitoefening van je beroep tegenaan loopt. Na
dit gesprek beslissen we of we samen verder willen werken.
Gedurende de 8 volgende bijeenkomsten, diepen we deze thema's verder
uit. We onderzoeken de tegenstellingen en spanningsvelden, zonder
direct te willen veranderen, omdat de richting die goed is voor jou,
zich pas in het gesprek kan gaan ontwikkelen. Na de vierde bijeenkomst
plannen we een moment van bezinning: wordt het duidelijker, komen de
belangrijke elementen boven?
In het tiende gesprek maken we de balans op: waar sta je nu, hoe ga je
nu om met de professionele dilemma's waar voor je iedere keer gesteld
ziet.
Therapie
Er zijn situaties waarin je veel last hebt van spanningen, lichamelijke
klachten zonder duidelijke fysiologische oorzaak, conflicten met je
omgeving, gevoelens van eenzaamheid, depressieve gevoelens, burn-out.
Je redt het niet meer met wie je bent en wat je geleerd hebt van je
eerdere, vroegere ervaringen. Je hebt hulp nodig om op een andere
manier met de moeilijke gebeurtenissen en pijnlijke ervaringen om te
leren gaan.
Belangrijk is dan dat er een plek is, waar je zonder angst kunt
onderzoeken wie je werkelijk bent, zowel je goede als je slechte kanten
en eigenschappen, zonder bang te zijn om daarom veroordeeld te worden,
zonder jezelf daarom te veroordelen. Om je diepste verlangens en dat
wat je te kort komt of te kort bent gekomen bewust te worden en er een
goede plek aan te geven. Om eerlijk te zijn over je gedachten en
gevoelens over je zelf en andere mensen. Om te helen.
Voor een therapie kun je een afspraak maken voor een eerste
gesprek, waarin we je persoonlijke vragen en problemen verhelderen. Na
dit gesprek besluiten we of we verder gaan: jij op basis van je
ervaringen tijdens dit gesprek, ik op basis van de mogelijkheden die ik
ervaar binnen onze relatie, of de vraag past bij mijn competenties en
of ik innerlijk toestemming heb en voel om samen met je te werken.
Deze trajecten laten zich moeilijk in een vast aantal bijeenkomsten
plannen.
Intervisie
Samen met collega's leren met en van elkaar over het professionele
handelen. In intervisie (groepen van 4 à 6 collega's) brengen
per bijeenkomst één of twee deelnemers een professioneel
probleem in. Dit kan een praktische vraag zijn als: 'hoe kan ik het
beste met dit probleem omgaan?' , maar ook bijvoorbeeld een morele
vraag: 'doe ik hier goed aan ?'.
Adviezen die gegeven worden, zijn niet zozeer de oplossingen die je
zelf gevonden hebt, maar veel meer heel persoonlijk gemaakt voor degene
die het probleem ingebracht heeft.
Trainingen
In trainingen kun je samen met anderen nieuwe vaardigheden aanleren en
oefenen die nodig zijn om je beroep op een goede manier uit te oefenen.
Hierbij valt te denken aan :
Interactie vaardigheden: duidelijk communiceren, feedback geven en
ontvangen, omgaan met kritiek, je plek in durven nemen (assertieve
vaardigheden).
Conflicten leren hanteren, onderhandelen in alledaagse situaties of op
het werk.
Managementgesprekken (coaching, functionerings- en
beoordelingsgesprekken, verzuimgesprekken
Adviesvaardigheden
Projectmatig kunnen werken
NLP vaardigheden
Etc.,etc.
Trainingen worden in-company gegeven.
Samen met de opdrachtgever worden de vragen of problemen in
kaart gebracht en in samenwerking wordt een programma voor de
deelnemers ontwikkeld.
Familieopstellingen
volgens Hellinger
Soms blijven de thema's waaraan je gewerkt hebt je achtervolgen. Het
lijkt alsof er geen antwoord of oplossing bij jezelf te vinden is. Dan
is de kans groot dat je problemen te maken hebben met het
familiesysteem waar je deel vanuit maakt. Hellinger ontdekte namelijk
dat wanneer ergens in een familiesysteem iemand onrecht is aan gedaan,
waardoor het systeem niet meer in evenwicht is, een ander of later
komend familielid dit probleem wil overnemen zo om in het
familiesysteem weer een bepaald soort evenwicht te creëren. Een
opstelling kan ophelderen met wie of wat in je familie (je familie van
herkomst of je huidige gezin) je 'verstrikt' bent geraakt en kan een
nieuwe beweging op gang brengen.
Samen met Miriam Vlems-Pennings van Umida te Breda, geef ik
workshops Familieopstellingen en organisatieopstellingen. Voor data,
plaats en kosten zie Agenda.
Organisatieopstellingen
In Nederland is vrijwel iedereen wel ergens met onderwijs verbonden; we
hebben allemaal op school gezeten, onze kinderen zitten op school, we
volgen cursussen en trainingen om ons verder te ontwikkelen en voor
sommigen is het de plek waar ze werken als leerkracht, docent, trainer,
coach, directeur, medewerker.
In het onderwijs komen verschillende systemen en systeemdynamieken bij
elkaar. Er is allereerst een schoolorganisatie waar systemische
achtergronden een rol kunnen spelen bij problemen. Daarnaast is er
sprake van een onderwijssysteem, en een politiek-maatschappelijke
systeem (locaal, regionaal, landelijk). Ook de leerlingen en studenten
brengen hun eigen systeem mee naar school en niet zelden zien we dat
ook de ouders systemisch een goede plek moeten innemen. Kortom, binnen
organisatieopstellingen vormt het onderwijs een complex gebied.
Vanuit een gezamenlijke interesse voor deze dynamische wereld van het
onderwijs heb ik een werkplaats gevormd met Lyke ter Braak en Allard de
Hoop.
In deze werkplaats willen we de verhelderende werking van opstellingen
in het onderwijsveld (breed genomen) onder de aandacht brengen.
We richten ons m.n. op vragen die werk- en organisatie gerelateerd zijn
op het gebied van onderwijs, opleiding, leren en ontwikkelen.
Onderwijsopstellingen
Soms is de afdeling waar je werkt chronisch overbelast, of leven er
sluimerende conflicten waar steeds niets aan gedaan wordt.
Het verloop of het ziekteverzuim kan zonder duidelijk aanwijsbare
oorzaken hoog zijn of het is eigenlijk niet duidelijk wie de leider is
van het team of de afdeling. Ook kun je vragen hebben over wat je eigen
plek is in het team of de afdeling waar je werkt, wat maar niet
duidelijk wil worden.
Je kunt worstelen met de vraag 'blijven of weggaan' zonder dat je er
verder mee komt.
Bij dit soort vragen lijkt er een systemisch ondergrond te zijn voor
het probleem. Bij een systemisch probleem is de balans in het
krachtenveld van de posities, die de organisatieleden ten op zichte van
elkaar innemen, verstoord, vergelijkbaar met wat er kan spelen in
familiesystemen.
Een opstelling kan verhelderen welke dynamieken er rond je thema of
vraag spelen.
Consultatieopstellingen
In het werken met patiënten en cliënten (als coach,
supervisor, adviseur, manager etc) lijkt het leer- of
ontwikkelingsproces van de ander soms te stagneren.
Ook hier kan een systemische oorzaak voor zijn.
Het kan dan verhelderend werken om in een consultatieopstelling de
dynamiek die speelt bij de cliënt of patiënt te verhelderen,
zonodig ook in relatie tot jou als professional.
Dit vraagt in elk geval een (innerlijke) toestemming van de
cliënt/patiënt en een respectvolle benadering van het systeem.
Vaak krijg je in een consultatieopstelling een inzicht in de dynamiek
die er speelt bij je cliënt, waardoor een nieuwe interventie
mogelijk wordt.
Bijscholingen
systemische concepten voor supervisoren en coaches
(Deze bijscholing geef ik alleen in-company)
Zowel in de vragen die in de supervisie- of coachingstrajecten
ingebracht worden als in het verloop van een supervisie(gesprek) spelen
systemische invloeden een rol.
Zonder ze hier nader uit te werken kun je hierbij denken aan:
- het verbindende veld
- het persoonlijke en het collectieve geweten
- principes (of ‘wetten’) in organisaties en families
- dynamieken (verschijningsvormen van verstoringen met
betrekking tot de principes) in organisaties en families
Voor een supervisor kan het belangrijk zijn deze systemische invloeden
te herkennen; wanneer er sprake is van systemische
verstrikkingen, die niet onderkend worden, kan het gevolg zijn dat het
ontwikkelingsproces van de supervisant (coachee) en/of het
verloop van het coachings- of supervisieproces stagneert
In deze nascholing leren coaches en supervisoren de
systemische invloeden in een vraag of in een werkrelatie te herkennen
en te benoemen: je leert waarnemen met een systemische blik.
Verder maken ze kennis met de methodiek van opstellingen.
Hierbij gaat het om twee ingangen.
- Ten eerste het ontdekken en uitwerken van welke
mogelijkheden uit dit kennisdomein bruikbaar zijn in de eigen
supervisiepraktijk.
- Ten tweede kunnen de deelnemers aan de bijscholing hun
eigen vragen rond supervisie inbrengen.
(Het gaat hierbij dus vooral om consultatie- en supervisieopstellingen.
In overleg met de groep kunnen ook vragen of thema’s ingebracht
worden die een relatie dragen met het familiesysteem waar je deel van
uit maakt).
Deze scholing omvat twee dagen, waarin steeds in de ochtend meer
conceptuele en competentiegerichte onderwerpen en werkvormen gebruikt
worden en in de middag meer procesmatig gewerkt word m.b.v.
supervisieopstellingen.
|